తెనాలి రామకృష్ణుడు - నాలుగు కొవ్వొత్తుల పరీక్ష

ఒక రోజు విజయనగర రాజసభలో ఇద్దరు యువకులు వచ్చారు. వారిద్దరూ ఎంతో తెలివైనవారు, విద్యావంతులు. వారిద్దరూ ఒకే గురువు వద్ద చదువుకున్నారు. వారి వ్రాత, వారి పాండిత్యం, వారి తెలివి అన్నీ సమానంగా ఉండేవి. వారిద్దరూ ఒకరికంటే ఒకరు తక్కువ కాదు. "మహారాజా! మేమిద్దరం ఒకే గురువు వద్ద విద్య నేర్చుకున్నాం. ఇప్పుడు రాజభవనంలో ప్రధాన లేఖకుని ఉద్యోగం ఒకరికే దొరుకుతోంది. మాలో ఎవరు అర్హులో మీరు నిర్ణయించండి. మేమిద్దరం సమానమైన విద్యను కలిగి ఉన్నాము. మా గురువు మాకు ఒకే విధమైన విద్యను నేర్పించారు. మా తెలివి, మా నైపుణ్యం అన్నీ ఒకేలా ఉన్నాయి. కాబట్టి, మాలో ఎవరు ప్రధాన లేఖకునిగా ఉండాలో మీరే నిర్ణయించాలి," అని వారు అన్నారు.

రాజు ఇద్దరినీ చూసి, "ఇద్దరికీ సమానమైన విద్య ఉంది. ఇప్పుడు ఎలా నిర్ణయించాలి? వారిద్దరూ సమానంగా తెలివైనవారు. ఇద్దరికీ ఒకే విధమైన విద్య ఉంది. వారి వ్రాత కూడా అందంగా ఉంది. ఎవరిని ఎంచుకోవాలో నాకు అర్థం కావడం లేదు. ఎవరు ఎక్కువ అర్హులు? ఎవరు మంచి లేఖకులు? ఎవరు బాధ్యత వహించగలరు? నేను ఎలా నిర్ణయించాలి?" అని ఆలోచించాడు. ఆయన కొంతసేపు ఆలోచిస్తూ, ఏమీ అర్థం కాక, సభలో ఉన్నవారిని చూశాడు. వారు కూడా ఏమీ చెప్పలేకపోయారు.

అప్పుడు తెనాలి రామకృష్ణుడు ముందుకు వచ్చాడు. ఆయన రాజుకు నమస్కరించి, "మహారాజా! నాకు ఒక చిన్న పరీక్ష చేయడానికి అనుమతి ఇవ్వండి. ఈ పరీక్ష ద్వారా వారిద్దరిలో ఎవరు నిజంగా అర్హులో, ఎవరు మంచి లేఖకులో, ఎవరు బాధ్యత వహించగలరో తెలుస్తుంది. ఇది వారి తెలివిని, వారి నైపుణ్యాన్ని, వారి వనరులను జాగ్రత్తగా ఉపయోగించే గుణాన్ని పరీక్షిస్తుంది. నేను వారికి ఒక పని ఇస్తాను. ఆ పని చేసే విధానం వారి నిజమైన స్వభావాన్ని చూపిస్తుంది," అని అన్నాడు.

రాజు ఆసక్తిగా, "అలాగే. ఏమిటి ఆ పరీక్ష? నేను నీకు అనుమతి ఇస్తున్నాను," అని అన్నారు. తెనాలి సేవకులను పిలిచి నాలుగు కొవ్వొత్తులు తీసుకురమ్మన్నాడు. ఆ కొవ్వొత్తులు ఒకే పరిమాణంలో, ఒకే రకంగా ఉన్నాయి. అవి కొత్తవి, పొడవుగా, సన్నగా ఉన్నాయి. రెండు కొవ్వొత్తులను మొదటి యువకుడికి, మరో రెండింటిని రెండవ యువకుడికి ఇచ్చాడు. ఆయన వారికి ఒక్కొక్క పత్రాన్ని కూడా ఇచ్చాడు. ఆ పత్రాలు పొడవైనవి, చాలా వ్రాత ఉన్నవి. ఆయన వారికి ఇలా చెప్పాడు: "ఈ రాత్రి ఈ కొవ్వొత్తుల వెలుగులో మీకు ఇచ్చిన పత్రాలకు నకలు రాయండి. ఉదయం తీసుకొచ్చి చూపించండి. అప్పుడు మీ పని ఆధారంగా నిర్ణయం తీసుకుంటాం."

మరుసటి రోజు ఇద్దరూ తమ పత్రాలను తీసుకొచ్చారు. ఇద్దరి పత్రాలు చక్కగా, అందంగా వ్రాయబడి ఉన్నాయి. ఇద్దరి వ్రాత స్పష్టంగా, చదవడానికి వీలుగా ఉంది. కానీ తెనాలి వారి కొవ్వొత్తులను కూడా తీసుకురమ్మన్నాడు. "మీరు ఉపయోగించిన కొవ్వొత్తులను కూడా తీసుకురండి. అవి ఎలా ఉన్నాయో చూద్దాం," అని అన్నాడు.

మొదటి యువకుడు రెండు కొవ్వొత్తులను పూర్తిగా కాల్చేశాడు. అవి పూర్తిగా కరిగిపోయి, కొవ్వు మాత్రమే మిగిలి ఉంది. అతను తన రెండు కొవ్వొత్తులను ఒకేసారి వెలిగించి, వాటి వెలుగులో పనిచేశాడు. రెండవ యువకుడు ఒక కొవ్వొత్తిని మాత్రమే ఉపయోగించాడు. అతను ఒక కొవ్వొత్తిని మాత్రమే వెలిగించి, దాని వెలుగులో పని పూర్తి చేశాడు. రెండో కొవ్వొత్తి దాదాపు కొత్తగానే ఉంది. అది చాలా చిన్నగా మాత్రమే కరిగిపోయింది. రాజు ఆశ్చర్యపడి, "ఇది ఎందుకు జరిగింది? మొదటి యువకుడు రెండు కొవ్వొత్తులను ఉపయోగించాడు. రెండవ యువకుడు ఒక కొవ్వొత్తిని మాత్రమే ఉపయోగించాడు. ఇందులో ఏమి ఉంది? దీని అర్థం ఏమిటి? ఇది వారి నైపుణ్యానికి ఎలా సంబంధించినది?" అని అడిగాడు.

మొదటి యువకుడు గర్వంగా, "మహారాజా! నేను రెండు కొవ్వొత్తులను ఒకేసారి వెలిగించాను. అప్పుడు ఎక్కువ వెలుతురు వచ్చింది. నేను స్పష్టంగా చూడగలిగాను. నా వ్రాత చాలా అందంగా, స్పష్టంగా ఉంది. ఎక్కువ వెలుతురు ఉంటే, పని బాగా జరుగుతుంది. అందుకే నేను రెండు కొవ్వొత్తులను ఉపయోగించాను. ఇది నా తెలివిని చూపిస్తుంది. నేను పని సులభంగా, త్వరగా చేయడానికి అన్ని సౌకర్యాలను ఉపయోగించాను," అని అన్నాడు.

రెండవ యువకుడు వినయంగా, "మహారాజా! ఒక కొవ్వొత్తి వెలుతురే సరిపోతుందని అనిపించింది. నేను ఆ వెలుగులో స్పష్టంగా చూడగలిగాను. రెండోది అవసరమైతే మాత్రమే వాడాలని అనుకున్నాను. ఎందుకంటే వనరులు ఎప్పుడూ పరిమితమైనవి. వాటిని జాగ్రత్తగా ఉపయోగించాలి. ఒక కొవ్వొత్తి సరిపోతుంటే, రెండవదాన్ని ఎందుకు వృధా చేయాలి? అది అవసరమైనప్పుడు ఉపయోగించవచ్చు. నేను పనిని జాగ్రత్తగా, శ్రద్ధగా చేశాను. నా వ్రాత చాలా స్పష్టంగా, అందంగా ఉంది. నేను ఎలాంటి తొందరపాటు చేయలేదు," అని అన్నాడు.

తెనాలి చిరునవ్వుతో రాజువైపు తిరిగి, "మహారాజా! రాజ్యసేవలో తెలివి మాత్రమే కాదు, వనరులను జాగ్రత్తగా ఉపయోగించే గుణం కూడా అవసరం. ఇద్దరికీ తెలివి ఉంది. కానీ మొదటి యువకుడు తనకు దొరికిన వనరులను పూర్తిగా ఉపయోగించాడు. అతను ఎక్కువ వెలుతురు కోసం రెండు కొవ్వొత్తులను వాడాడు. కానీ రెండవ యువకుడు ఒక కొవ్వొత్తితోనే పని పూర్తి చేశాడు, మరొకదాన్ని భద్రపరిచాడు. చిన్న విషయాల్లో పొదుపుగా ఉండేవాడు, పెద్ద బాధ్యతలను కూడా జాగ్రత్తగా నిర్వహిస్తాడు. రాజ్యంలో వనరులు పరిమితమైనవి. వాటిని జాగ్రత్తగా ఉపయోగించే వ్యక్తి మాత్రమే నిజమైన బాధ్యత వహించగలడు. ఈ పరీక్ష వారి తెలివిని కాదు, వారి జాగ్రత్తను, వారి వినయాన్ని, వారి వనరుల నిర్వహణ సామర్థ్యాన్ని పరీక్షించింది. రెండవ యువకుడు జాగ్రత్తగా, వినయంగా ఉన్నాడు. అందుకే అతను ప్రధాన లేఖకునిగా ఉండటానికి అర్హుడు," అని అన్నాడు.

రాజు ఆ మాటలు విని, ఆలోచించాడు. ఆయనకు తెనాలి మాటల్లో నిజం ఉందని అర్థమైంది. "రామకృష్ణా! నీవు చెప్పింది నిజం. తెలివి మాత్రమే సరిపోదు. వనరులను జాగ్రత్తగా ఉపయోగించే గుణం కూడా అవసరం. ఈ పరీక్ష నిజంగా వారి నిజస్వరూపాన్ని చూపించింది," అని అన్నారు. రాజు రెండవ యువకుడిని ప్రధాన లేఖకునిగా నియమించాడు. "నీవు నీ తెలివితో పాటు, నీ వనరులను జాగ్రత్తగా ఉపయోగించే గుణాన్ని చూపించావు. నీవు రాజ్యానికి మంచి సేవ చేస్తావని నేను నమ్ముతున్నాను. నీకు ఈ ఉద్యోగం ఇస్తున్నాను. ఇకముందు ఇలాగే జాగ్రత్తగా, బాధ్యతగా పనిచేయి," అని అన్నారు. మొదటి యువకుడికి కూడా మరో తగిన ఉద్యోగం ఇచ్చి, "ఇకపై ప్రతి వస్తువును విలువైనదిగా భావించు. వనరులు పరిమితమైనవి. వాటిని జాగ్రత్తగా ఉపయోగించడం నేర్చుకో. అదే నిజమైన తెలివి," అని ఉపదేశించాడు.

ఇద్దరూ రాజుకు నమస్కరించి సంతోషంగా వెళ్లిపోయారు. మొదటి యువకుడు కూడా తన తప్పు తెలుసుకుని, ఇకపై తెలివితో పాటు జాగ్రత్తను కూడా నేర్చుకోవాలని అనుకున్నాడు.

నీతి: తెలివితో పాటు పొదుపు, బాధ్యత కూడా గొప్ప గుణాలు. ఎల్లప్పుడూ వనరులను జాగ్రత్తగా ఉపయోగించాలి. అవి ఎప్పుడూ పరిమితమైనవి. వాటిని సరైన మార్గంలో, సరైన సమయంలో ఉపయోగించడమే నిజమైన తెలివి.