చివరి చెట్టు

ఒక పెద్ద ఊరి అంచున ఒక అందమైన అడవి ఉండేది. ఆ అడవి ఎంత పచ్చగా, అందంగా ఉండేదంటే, అక్కడి చెట్లు ఆకాశాన్ని అంటుతున్నట్లు ఉండేవి. పక్షులు పాటలు పాడేవి. సెలయేరులు ప్రవహించేవి. పూలు వికసించేవి. ఆ అడవి ఊరి ప్రజలకు ప్రాణం. వారు అడవి నుంచి కట్టెలు, కూరగాయలు, మూలికలు, నీరు అన్నీ పొందేవారు.

ఆ ఊరిలో జీవ అనే ఒక చిన్న పిల్లాడు ఉండేవాడు. జీవకు ఆ అడవి అంటే చాలా ఇష్టం. అతను ప్రతిరోజూ ఉదయం ఆ అడవికి వెళ్లి, చెట్లతో మాట్లాడేవాడు. "నా స్నేహితులారా! ఎలా ఉన్నారు?" అని అడిగేవాడు. పక్షుల పాటలు వినేవాడు. సెలయేటి నీళ్లలో కాళ్లు కడుక్కునేవాడు. ఆ అడవి అతనికి ఒక మైదానం లా ఉండేది.

కానీ రోజులు గడిచేకొద్దీ ఊరి ప్రజలు మారిపోయారు. వారికి ఎక్కువ కావాలనిపించింది. వారు ఇళ్లు కట్టుకోవడానికి ఎక్కువ కట్టెలు కావాలని, పొలాలు పెంచడానికి ఎక్కువ స్థలం కావాలని అనుకున్నారు. అందుకోసం వారు అడవిలోని చెట్లను నరకడం మొదలుపెట్టారు. ఒకరు చెట్టు నరికితే, మరొకరు ఇంకో చెట్టు నరికారు. ఇలా రోజులు గడిచేకొద్దీ చెట్లు తగ్గిపోసాగాయి.

జీవకు ఈ పని చూసి చాలా బాధగా ఉండేది. అతను ఊరి పెద్దల దగ్గరికి వెళ్లి, "మామయ్యా! మీరు చెట్లు ఎందుకు నరుకుతున్నారు? ఆ చెట్లు మనకు ప్రాణం ఇస్తున్నాయి. అవి లేకపోతే మనం ఎలా బ్రతకాలి?" అని అడిగేవాడు.

కానీ పెద్దలు అతని మాటలు పట్టించుకోలేదు. "జీవా! నీకు అర్థం కాదు. మనకు ఇళ్లు కావాలి. మనకు పొలాలు కావాలి. చెట్లు తిరిగి పెరుగుతాయి. చింతించకు" అని అనేవారు.

రోజులు గడిచాయి. అడవి క్రమంగా కనుమరుగవసాగింది. ఒక చెట్టు, రెండు చెట్లు, పది చెట్లు, వంద చెట్లు ఇలా వేలకొద్దీ చెట్లు నరికివేయబడ్డాయి. పక్షులు ఎగిరిపోయాయి. సెలయేరులు ఎండిపోయాయి. పూలు లేవు. జంతువులు లేవు. ఆ అడవి ఇప్పుడు ఒక బోడి నేలగా మారిపోయింది.

ఆ అడవిలో ఇప్పుడు ఒక్క చెట్టు మాత్రమే మిగిలింది. అది ఒక పెద్ద, పాత, బలమైన మామిడి చెట్టు. ఆ చెట్టు చాలా పెద్దగా ఉండడం వల్ల, దాన్ని నరకడానికి ఎవరికీ ధైర్యం రాలేదు. కానీ ఆ ఊరి ముఖ్యుడు "ఆ చెట్టును కూడా నరికేయండి. ఆ స్థలంలో మనం పెద్ద భవనం కట్టుకోవచ్చు" అని ఆదేశించాడు.

జీవకు ఇది తెలిసి, చాలా బాధపడ్డాడు. అతను ఆ చివరి చెట్టు దగ్గరికి పరుగెత్తాడు. ఆ చెట్టు వేర్ల దగ్గర కూర్చుని ఏడవసాగాడు. "చెట్టూ! నీవు కూడా పోతున్నావా? ఒక్కదానివే మిగిలి ఉన్నావు. నిన్ను కూడా నరికేస్తే, ఎలా?" అని బాధగా అన్నాడు.

ఆ చెట్టు కాస్త కదిలింది. జీవ ఆశ్చర్యంగా చూశాడు. చెట్టు నుంచి ఒక మృదువైన, గంభీరమైన గొంతు వినిపించింది. "జీవా! నువ్వు కంగారు పడకు. నీ బాధ నాకు అర్థమైంది. ఎన్ని చెట్లు పోయినా, నువ్వు మాత్రం మమ్మల్ని ప్రేమించావు. ఇప్పుడు నేను నీకు ఒక సందేశం ఇవ్వాలనుకుంటున్నాను."

జీవ ఆసక్తిగా, "ఏమిటి చెట్టూ? మాట్లాడుతున్నావు! నాకు చెప్పు" అన్నాడు.

చెట్టు ఇలా చెప్పింది: "జీవా! మేము చెట్లం. మేము మీకు ప్రాణవాయువు ఇస్తాము. మేము వర్షాలు తీసుకువస్తాము. మేము భూమిని కాపాడుతాము. మేము పక్షులకు, జంతువులకు ఇల్లు ఇస్తాము. మేము మీకు నీడ, పండ్లు, మూలికలు, కట్టెలు ఇస్తాము. ఎన్ని ఇచ్చినా, మేము ఎప్పుడూ తీసుకోము. కానీ మీరు మమ్మల్ని నరికేశారు. ఇప్పుడు నేను మాత్రమే మిగిలాను. నేను కూడా పోతే, ఈ ఊరికి వర్షాలు రావు. నేల పాడవుతుంది. గాలి కాలుష్యం అవుతుంది. అందరికీ ఆకలి, దాహం వస్తాయి. అప్పుడు ప్రజలకు అర్థమవుతుంది, కానీ అప్పటికి చాలా ఆలస్యం అయిపోతుంది. జీవా! నువ్వు నా కోసం, ఈ అడవి కోసం, ఈ భూమి కోసం ఏదైనా చేయగలవా?"

జీవ కళ్లలో దృఢత్వం వచ్చింది. "అవును చెట్టూ! నేను ఏదైనా చేస్తాను. నీవు పోకూడదు. ఈ ఊరికి చెట్లు కావాలి. నేను ప్రజలను ఒప్పిస్తాను. నేను వారికి ఈ విషయం అర్థమయ్యేలా చెబుతాను" అన్నాడు.

జీవ వెంటనే ఊరి మధ్యకు పరుగెత్తాడు. అతను ఊరి పెద్దల దగ్గరికి వెళ్లి, "మామయ్యలారా! ఒక్కసారి మీరు వినాలి. ఆ చివరి చెట్టును నరకకండి. ఆ చెట్టు మనకు ఎన్నో ఇస్తోంది. మనం ఆ చెట్టును కాపాడుకుంటే, మనం తిరిగి ఒక అడవిని పెంచవచ్చు. మనం కొత్త చెట్లు నాటవచ్చు. ఇది మన బాధ్యత. మనం చెట్లను కాపాడుకోవాలి. లేకపోతే మన ప్రాణాలు పోతాయి!" అని గట్టిగా చెప్పాడు.

కొందరు పెద్దలు నవ్వారు. "జీవా! నువ్వు చిన్న పిల్లాడివి. నీకు ఇవన్నీ ఎలా తెలుసు?" అని అడిగారు.

జీవ ధైర్యంగా, "ఆ చివరి చెట్టు నాతో మాట్లాడింది. అది అన్ని విషయాలు చెప్పింది. ఒక్క చెట్టు ఎన్ని ప్రయోజనాలు ఇస్తుందో లెక్క వేసి చూడండి. ఎంత ప్రాణవాయువు ఇస్తుంది. ఎన్ని పక్షులు బ్రతుకుతాయి. ఎంత నీరు నిలువ ఉంటుంది. ఇవన్నీ లెక్క తెలుసుకోండి. అప్పుడు మీకు తెలుస్తుంది" అన్నాడు.

ఆ మాటలు విని కొందరు పెద్దలు ఆలోచించారు. వారు చెట్టు విలువను అర్థం చేసుకున్నారు. "జీవ చెప్పింది నిజమే. మనం చెట్లు నరికితే, మనం కూడా నరికివేయబడతాం. ప్రకృతి లేకపోతే మనం లేము. మనం ఇప్పుడు ఆగి, మళ్లీ చెట్లు నాటాలి" అని అన్నారు.

ఆ రోజు నుంచి ఆ ఊరి ప్రజలు చెట్లు నరకడం మానేశారు. వారు ఆ చివరి మామిడి చెట్టును పవిత్రంగా భావించి, దాని చుట్టూ ఒక రక్షణ కట్టు వేశారు. జీవ నాయకత్వంలో వారు కొత్త చెట్లు నాటడం మొదలుపెట్టారు. ప్రతి ఒక్కరు ఒక చెట్టు నాటారు. పిల్లలు, పెద్దలు, యువకులు అందరూ కలిసి పనిచేశారు. నెలలు గడిచాయి. కొన్ని వేల కొత్త మొక్కలు పెరిగాయి. క్రమంగా ఆ బోడి నేల మళ్లీ పచ్చగా మారడం మొదలుపెట్టింది.

ఒకరోజు వర్షం వచ్చింది. మొదటిసారి ఆ ఊరికి ఎక్కువ వర్షం కురిసింది. సెలయేరులు మళ్లీ ప్రవహించాయి. పక్షులు తిరిగి వచ్చాయి. పూలు వికసించాయి. అడవి మళ్లీ ప్రాణం పుంజుకుంది.

జీవ చెట్టు దగ్గరికి వెళ్లి, "చెట్టూ! చూడు! మనం గెలిచాం. మన అడవి మళ్లీ పెరుగుతోంది. ఇక ఎప్పుడూ నేను చెట్లు నరకనివ్వను. మనం ప్రకృతిని కాపాడుకుంటాం" అన్నాడు.

ఆ చెట్టు నవ్వి, "జీవా! నువ్వు చాలా ధైర్యవంతుడివి. నీవు ఒక్కడివే ఇంత పెద్ద మార్పు తీసుకొచ్చావు. ఇప్పుడు ప్రతి ఒక్కరికి ప్రకృతి ప్రాముఖ్యత తెలిసింది. ఈ పాఠం ఎప్పటికీ గుర్తుండాలి. చెట్లు మనకు ప్రాణం. వాటిని కాపాడుకోవడం మన బాధ్యత" అంది.

అలా ఆ ఊరి ప్రజలు తమ పొరపాటు గ్రహించి, ప్రకృతిని కాపాడుకోవడం నేర్చుకున్నారు. ఆ అడవి మళ్లీ ఎంతో పచ్చగా, అందంగా, సజీవంగా మారింది. అది రాబోయే తరాలకు ఒక మంచి ఉదాహరణగా నిలిచింది.

నీతి : ప్రకృతి మనకు ప్రాణం. చెట్లు మనకు ప్రాణవాయువు, నీరు, ఆహారం, నీడ, ఇల్లు అన్నీ ఇస్తాయి. మనం చెట్లు నరికితే, మనం కూడా ప్రమాదంలో పడతాం. మనం ప్రకృతిని ప్రేమిస్తే, ప్రకృతి మనల్ని ప్రేమిస్తుంది. పర్యావరణ పరిరక్షణ మనందరి బాధ్యత.