ముని మరియు ఎలుక - పంచతంత్ర కథలు

ఒకప్పుడు హిమాలయ పర్వతాల సమీపంలో ఒక అందమైన, పచ్చని అడవి ఉండేది. ఆ అడవిలో ఒక చిన్న ఆశ్రమం ఉండేది. ఆ ఆశ్రమంలో దేవదత్తుడు అనే ఒక గొప్ప ముని నివసిస్తుండేవాడు. ఆయన చాలా తెలివైనవాడు, తపస్వి. ఆయనకు అనేక మంత్రాలూ, శక్తులూ ఉండేవి. ఆయన ప్రతిరోజూ ఉదయాన్నే గంగానదిలో స్నానం చేసి, అగ్ని హోత్రం చేసి, వేదాలు పఠించి, తన ఆశ్రమంలోని ప్రతి ప్రాణికి ఆహారం పెట్టేవాడు. ఆయన ఆశ్రమం చుట్టూ ఎన్నో చెట్లు మామిడి, వేప, మర్రి ఆకాశాన్ని తాకుతున్నట్లు పెరిగి ఉండేవి. అక్కడ పక్షులు కిలకిలలాడుతుంటే, క్రింద పొదల్లో కుందేళ్ళు, ఉడతలు, ఎలుకలు సంతోషంగా తిరుగుతుంటాయి.

దేవదత్తుడు తన ఆశ్రమం ముందు ఉన్న చెట్టు కింద కూర్చుని ధ్యానం చేస్తున్న సమయంలో, ఒక చిన్న బూడిదరంగు ఎలుక మూషికుడు ఆ చెట్టు కింద తిరుగుతూ, పడిపోయిన పండ్లను తింటూ ఉండేది. ఆ ఎలుక చాలా అమాయకమైనది, కానీ దాని కళ్ళు చాలా చురుగ్గా ఉండేవి. అది ప్రతి క్షణం ప్రమాదం కోసం వెతుకుతూ, చుట్టూ చూస్తూనే ఉండేది. ఎందుకంటే అడవిలో పాములు, గుడ్లగూబలు, నక్కలు అన్నీ ఆ ఎలుక కోసం వేటాడేవి. ఆ ఎలుకకు ప్రతిరోజూ ఏదో ఒక ప్రమాదం తప్పకుండా వచ్చేది.

ఒక రోజు మధ్యాహ్నం, ఒక పెద్ద పాము ఆ ఎలుక వెంట పడింది. ఆ ఎలుక భయంతో పరుగెత్తుకుంటూ, దేవదత్తుని ఆశ్రమంలోకి పరిగెత్తింది. అది ఆయన పాదాల దగ్గర ఆశ్రయం కోసం దాక్కుంది. దేవదత్తుడు దాని భయాన్ని చూసి, కరుణతో, "భయపడకు, నా కుమారా! ఇక్కడ నీకు ఎటువంటి ప్రమాదం లేదు. నా ఆశ్రమంలో ఉండు. నేను నిన్ను కాపాడతాను," అని అన్నాడు. ఆయన తన చేతిలో ఆ ఎలుకను ఎత్తుకుని, దానికి కొద్ది ఆహారం ఇచ్చాడు. ఆ ఎలుక మెల్లగా ఆ ఆహారం తిని, ఆయన చేతిలోనే నిద్రపోయింది. అప్పటి నుండి ఆ ఎలుక ఆయన ఆశ్రమంలోనే ఉండిపోయింది. 

కొన్ని రోజుల తరువాత ఆ ఎలుక తాను పెద్దగా మారాలని మునిని కోరుకుంది. ఆయన తన మంత్ర శక్తితో ఆ ఎలుకను ఒక అందమైన పిల్లిగా మార్చాడు. "ఇప్పుడు నీకు ఎటువంటి భయం లేదు. పిల్లులు బలిష్టమైనవి, ధైర్యవంతమైనవి. నీవు ఇక పాముల బారి నుండి తప్పించుకోవాల్సిన అవసరం లేదు," అని ఆయన అన్నాడు. పిల్లి ఆనందంగా ఆశ్రమంలో తిరుగుతూ, ఎలుకలను వేటాడి తినేది. కానీ ఇంకా కొద్ది రోజుల తర్వాత, ఆ పిల్లి ఒక అడవి కుక్కను చూసి భయపడింది. అది మళ్ళీ దేవదత్తుని దగ్గరికి పరుగెత్తింది.

దేవదత్తుడు దాని భయాన్ని చూసి, "నీవు ఇంకా భయపడుతున్నావు? సరే, నిన్ను కుక్కగా మారుస్తాను. కుక్కలు చాలా బలిష్టమైనవి, ధైర్యవంతమైనవి. ఎవరూ నిన్ను భయపెట్టలేరు," అని అన్నాడు. ఆయన తన మంత్ర శక్తితో ఆ పిల్లిని ఒక పెద్ద, బలిష్టమైన కుక్కగా మార్చాడు. కుక్క ఆనందంగా ఆశ్రమంలో తిరుగుతూ, అడవిలో వేటాడి ఆహారం తెచ్చేది. కానీ ఒకరోజు, ఆ కుక్క ఒక పెద్ద అడవి పందిని చూసి భయపడింది. అది మళ్ళీ దేవదత్తుని దగ్గరికి పరుగెత్తింది.

దేవదత్తుడు నవ్వుతూ, "నీవు ఇంకా భయపడుతున్నావా? సరే, నిన్ను ఏనుగుగా మారుస్తాను. ఏనుగులు అడవిలో అతి పెద్దవి, బలిష్టమైనవి. ఎవరూ నిన్ను భయపెట్టలేరు. సింహాలు కూడా ఏనుగులకు భయపడతాయి," అని అన్నాడు. ఆయన తన మంత్ర శక్తితో ఆ కుక్కను ఒక భారీ ఏనుగుగా మార్చాడు. ఆ ఏనుగు ఆశ్రమం చుట్టూ తిరుగుతూ, చెట్ల కొమ్మలను విరిచి, ఎత్తైన గడ్డి తింటూ సంతోషంగా ఉండేది.

కానీ ఒకరోజు, ఆ ఏనుగు ఒక పెద్ద సింహాన్ని చూసింది. సింహం గర్జించగానే, ఆ ఏనుగు భయంతో వణికిపోయింది. అది మళ్ళీ దేవదత్తుని దగ్గరికి పరుగెత్తింది. "మునీంద్రా! నాకు ఇంకా భయం వేస్తోంది. సింహం చాలా శక్తివంతమైనది. అది నన్ను చంపగలదు. నన్ను సింహంగా మార్చండి. అప్పుడు నేను అడవికి రాజుగా ఉంటాను, ఎవరూ నన్ను భయపెట్టలేరు," అని వేడుకుంది.

దేవదత్తుడు ఆలోచించాడు. ఆయనకు ఒక ఆలోచన వచ్చింది. "నేను ఇప్పటివరకు ఎలుకను పిల్లిగా, కుక్కగా, ఏనుగుగా మార్చాను. కానీ ప్రతిసారీ అది దాని కంటే పెద్దదైన మరొక ప్రాణికి భయపడింది. దాని స్వభావం మారలేదు. అది ఇప్పటికీ భయపడే ఎలుకలాగే ఉంది. మార్పు బాహ్యరూపంలో మాత్రమే ఉంది, అంతరంగంలో కాదు. ఇది ఎలుకగా ఉన్నా, సింహంగా ఉన్నా దాని భయం, దాని అస్థిరత్వం మారలేదు," అని ఆయన అనుకున్నాడు.

ఆయన ఆ ఏనుగుతో, "కుమారా! నీవు సింహం కావాలని కోరుకుంటున్నావా? కానీ నీవు సింహమైతే, నీవు దానికన్నా పెద్దదైన దేనికైనా భయపడతావు. అది నీ స్వభావం. నేను నిన్ను ఎన్ని రూపాల్లోకి మార్చినా, నీవు నీ పాత ఆలోచనలను, నీ భయాన్ని మార్చలేవు. నీవు మారాలి అంటే నీ మనస్సును మార్చుకోవాలి. బాహ్య రూపం కాదు. నేను నిన్ను మళ్ళీ ఎలుకగా మారుస్తాను. అప్పుడు నీవు నీ సహజ స్థితిలో ఉంటావు. నీకు నేర్పించే పాఠం ఇది. స్వభావం మారదు. మనం ఎవరమో అదే మనకు శ్రేష్ఠం. మనలోని బలహీనతలను, భయాలను అంగీకరించి, వాటితో సహజంగా జీవించడం నేర్చుకోవాలి. బాహ్య రూపం మార్చడం వల్ల ప్రయోజనం లేదు," అని బోధించాడు.

ఆయన తన మంత్ర శక్తితో ఆ ఏనుగును మళ్ళీ ఒక చిన్న ఎలుకగా మార్చాడు. ఎలుక ఆశ్చర్యంతో, "మహాత్మా! నేను మళ్ళీ ఎలుకనైపోయాను! కానీ ఇప్పుడు నాకు భయం తక్కువగా ఉంది. ఎందుకంటే నేను నిజంగా ఎవరో, నాకు ఏమి సాధ్యమో అది నాకు అర్థమైంది. నేను పెద్దవాడిని కావాలని ఆశపడుతూ, నేను నా స్వభావాన్ని కోల్పోయాను. ఇప్పుడు నేను నా సహజ స్థితిలో, నా చిన్నతనంలో సంతోషంగా ఉన్నాను," అని అన్నది.

ఆ రోజు నుండి ఆ ఎలుక ఆశ్రమంలోనే సంతోషంగా ఉండిపోయింది. అది ఇక ఎప్పుడూ పెద్దవాడిగా మారాలని ఆశపడలేదు. అది తన చిన్నతనంలోనే ఆనందాన్ని కనుగొంది. దేవదత్తుడు ఆ ఎలుకకు ఎన్నో విద్యలు, వేదాలు నేర్పించాడు. ఆ ఎలుక ఒక తెలివైన శిష్యుడిగా మారి, ఆయనకు సేవ చేస్తూ, ఆయన బోధలు ప్రచారం చేసేది. ఇతర జంతువులు, పక్షులు ఆ ఎలుక వద్దకు వచ్చి, "నీవు ఎలా ఇంత తెలివైనవాడివయ్యావు? నీవు ఎలా సంతోషంగా ఉన్నావు?" అని అడిగేవి. అది వారికి చెప్పేది, "నేను ఎలుకగా పుట్టాను. నేను పెద్దవాడిగా మారడానికి ప్రయత్నించాను, కానీ నా భయం మారలేదు. అప్పుడు నా గురువు నాకు నేర్పించాడు, స్వభావాన్ని అంగీకరించడమే నిజమైన విజయం. నేను ఇప్పుడు నా చిన్నతనంలో, నా సామర్థ్యంలో సంతోషంగా ఉన్నాను."

నీతి: మన స్వభావాన్ని, మన గుర్తింపును అంగీకరించడం చాలా ముఖ్యం. ఇతరుల రూపాలను, ఇతరుల ఆస్తులను, ఇతరుల స్థితులను చూసి అసూయపడి, మనం మారడానికి ప్రయత్నించడం అది ప్రయోజనకరం కాదు. ఎందుకంటే బాహ్య రూపం మారినా, మన అంతరంగం అలాగే ఉంటుంది. మన భయాలు, మన బలహీనతలు, మన ఆలోచనా విధానం ఇవి మారవు. మనం నిజంగా మారాలంటే, మన మనస్సును, మన ఆలోచనలను మార్చుకోవాలి. మనలోని సత్యాన్ని, మన సామర్థ్యాన్ని అంగీకరించి, వాటితో సంతోషంగా జీవించడం నేర్చుకోవాలి. ఇదే నిజమైన జ్ఞానం. ఇదే ఆత్మవిశ్వాసం.